อาลัยถึง Blaise Pavillard

วันนี้เป็นวันที่เศร้ามากวันนึงในรอบห้าปีที่ใช้เวลาอยู่ในประเทศสวิตนี่มา เป็นครั้งแรกในชีวิตของฉันที่ได้ไปงานศพแบบฝรั่ง เป็นงานศพของเจ้าหน้าที่ที่ทำงานคนนึง แม้ฉันจะไม่เข้าใจอะไรมาก ไม่เข้าใจที่ถ้อยคำที่บาทหลวงกล่าวในงาน แต่ก็บอกได้ว่างานนี้เศร้าไม่ต่างกับงานศพบ้านเราเลยทีเดียว  งานศพแบบฝรั่งดูจะเรียบง่าย ทุกคนแค่ไปร่วมงาน ฟังบาทหลวงกล่าวอยู่พักนึง ไม่มีการมอบซอง ไม่มีการสวดให้กับผู้ที่ล่วงลับไปแล้ว (เพื่อนของฉันบอกว่า บางงานก็มีการสวด บางงานก็ไม่มี แล้วแต่นิกายของศาสนาคริสต์)

ฉันนึกถึงวันแรกๆ ของฉันในมหาวิทยาลัยแห่งนี้ เขาเป็นชายผอมสูงวัยหกสิบปี แม้ว่าด้วยวัยชรา แต่ยังคงทำงานทุกอย่างด้วยความคล่องแคล่ว และรับผิดชอบหน้าที่ด้วยดีเสมอมา  ฉันคุยกับเขานับคำได้ในเวลาห้าปีที่ผ่านมา ไม่ใช่ว่าไม่อยากคุย แต่ด้วยปัญหาทางภาษา แม้ว่าจะคุยกันน้อยมาก แต่ทุกครั้งที่เราเจอหน้ากัน เขาจะยิ้มทักทายให้อย่างดี

เขาจะมาทำงานแต่เช้าตรู่เสมอ ราวๆ หกโมงเช้า เช้ากว่าเช้าที่สุดที่ฉันเคยมามหาวิทยาลัย เท่าที่ฉันรู้ เขามีหน้าที่นำส่งจดหมายและพัสดุภายในและนอกมหาวิทยาลัย มีหน้าที่ดูแลการสั่งของของห้องทดลอง แม้ด้วยวัยหกสิบปี แต่ก็ทันเทคโนโลยี เขาดูแลฐานข้อมูล มีอำนาจในการสั่งของต่างๆ ตามที่นักวิจัยร้องขอ หากคุณเขียนอีเมล์หาเขา เขาจะตอบได้ในเวลาไม่ช้ากว่าหนึ่งวันทำการ  จัดการดูแลสารพิษที่เหลือใช้จากการทดลอง เขายังช่วยรวบรวมเงิน จัดซื้อกาแฟ นม น้ำผลไม้ต่างๆ เข้าห้องอาหารของภาคอีกด้วย คงมีหน้าที่อื่นๆ ที่ฉันไม่รู้ เพราะฉันไม่เคยถาม หรือฉันไม่ได้สังเกตเห็นอีก แต่ด้วยหน้าที่เหล่านี้ก็ถือว่าเป็นงานที่หนักทีเดียวสำหรับภาควิชาขนาดใหญ่ที่มีคนหลายร้อยคน มีห้องแล็บขนาดใหญ่และนักวิจัยจำนวนมาก

ฉันไม่ได้ใช้บริการรับ-ส่งจม.จากเขาบ่อยนัก แต่ฉันในฐานะนักเรียนปริญญาเอกที่บ้างานคนหนึ่ง ฉันได้ใช้บริการสั่งของมากมายที่ใช้งานวิจัย ฉันจึงได้มีโอกาสเห็นว่าเขาให้ความช่วยเหลือฉันดีเสมอมา หลายครั้งที่ฉันสั่งของเกินงบประมาณ ฉันต้องปรึกษาเขาว่าจะต้องทำอย่างไร ฉันพยายามจะสื่อสารกับเขาด้วยภาษาฝรั่งเศสที่อ่อนแอ บางครั้งก็ไม่ค่อยได้ผล เขาก็เข้าใจภาษาอังกฤษ ในขณะเดียวกัน เขาก็พยายามพูดภาษาอังกฤษกับฉันเพื่อให้ฉันเข้าใจเช่นกัน  โดยส่วนตัวแล้วฉันรู้สึกเหมือนเขาเป็นญาติผู้ใหญ่คนหนึ่ง เขามองดูฉันด้วยสายตาเอ็นดู มิได้มีความรังเกียจชาวต่างชาติหัวดำแต่อย่างใด และทุกครั้งที่ฉันมีคำถามหรือขอความช่วยเหลือใดๆ เขาจะทำด้วยความยินดี เขาเป็นผู้ชายที่สูบบุหรี่จัดมาก และคงเป็นคอกาแฟทีเดียว เมื่อฉันได้อยู่ใกล้เขาฉันจะเห็นมือที่สั่นของเขาเวลาหยิบจับอะไร จนฉันอดสงสัยและตั้งคำถามให้กับตัวเองไม่ได้ว่าเขาเป็นโรค Parkinson หรือเปล่า หรือว่าอาการสั่นที่ว่าเกิดจากการสูบบุหรี่หรือกินกาแฟมากเกินไปหรือเปล่า ฉันเก็บความเป็นห่วงเขาอยู่ในใจตลอดเวลา

ฉันเห็นเขาทำงานให้ภาควิชาด้วยความสุข เป็นแบบอย่างที่ดีที่ฉันอยากให้คนไทยหลายๆ คนเป็นแบบนี้ มิได้ทำงานด้วยหวังเงินเดือน หรือถ่วงเวลาให้หมดวันไป  ครั้งหนึ่งเมื่อปีหรือราวๆ สองปีที่ผ่านมา ฉันจำได้ว่าเขานำเค้กมาเลี้ยงทั้งภาควิชาเนื่องในโอกาสที่เขาได้ทำงานรับใช้ภาควิชานี้มาครบสามสิบปีแล้ว

หลังจากนั้นได้ไม่นาน ฉันก็ไม่เห็นเขาพักใหญ่ และได้ข่าวจากภาควิชาว่าเขาล้มป่วย แล้วก็ป่วยมากด้วยโรคมะเร็ง ฉันเข้าใจว่าเขาเป็นโรคมะเร็งปอด เพราะสูบบุหรี่จัดมาก แต่จริงๆ เขาเป็นมะเร็งที่หลอดอาหาร ฉันได้โอกาสไปเยี่ยมเขาเร็วๆ นี้หลังจากที่เขาล้มป่วยและนอนรักษาตัวอยู่โรงพยาบาลหลายเดือน ฉันไปกับเพื่อนที่ห้องทำงานเดียวกันอีกสองคน ณ ตอนนั้น หลอดอาหารของเขาโดนตัดทิ้งไปแล้ว เขาไม่สามารถกินอะไรได้ ได้รับแต่อาหารทางสายเท่านั้น ฉันอยากคุยกับเขามากมาย แต่ฉันก็ได้แต่นั่งฟังเพื่อนสองคนของฉันคุยกับเขา ฟังรู้เรื่องบ้าง ไม่รู้เรื่องบ้าง เขาดูมีความสุขที่ได้เห็นเราและได้คุยกับเรา ระหว่างที่คุยเรา เขาไอบ่อยมากจนฉันกังวลว่าเราจะรบกวนหรือทำให้ร่างกายเขากระทบกระเทือนหรือเปล่า  ก่อนหน้าวันนั้นฉันอยากไปเยี่ยมเขามาก แต่ก็กังวลว่าจะมีคนไปเยี่ยมเขามากมาย จนทำให้เขาไม่ได้พักผ่อนหรือเปล่า แต่สถานการณ์ดูจะไม่เป็นอย่างที่คิด ดูเหมือนจะไม่ค่อยมีใครไป พวกเราจึงไม่เสียใจที่ได้ไปเยี่ยมเขาในวันนั้น และรู้สึกดีที่ได้เห็นรอยยิ้มและเสียงหัวเราะจากเขาในวันนั้น

เขาบอกกับเราว่าเขากำลังจะเข้าผ่าตัดอีกครั้งโดยหมอจะผ่าตัดเอาลำไส้ของเขามาทำเป็นหลอดอาหาร และหลังจากนั้นเขาก็จะหายดีกลับมาเป็นปกติ ความหวังของฉันจึงกลับมาอีกครั้ง วันนั้น เพื่อนหยอกฉันเล่นๆ ว่าฉันจะเล่าวิทยานิพนธ์ให้เขาเป็นภาษาฝรั่งเศสได้เมื่อฉันเรียนจบ  ฉันยิ้ม..ไม่ได้ตอบอะไร ได้แต่คิดในใจว่าแม้ฉันจะไม่ได้สอบวิทยานิพนธ์ภาษาฝรั่งเศส แต่ฉันก็อยากที่จะเล่าให้เขาฟังเป็นภาษาฝรั่งเศส แม้ว่าจะต้องใช้ความพยายามมากเพียงใดก็ตาม

หลังจากนั้นเจ้าหน้าที่แล็บในภาควิชามาถ่ายวีดีโอสั้นๆ กับพวกเราให้เขาได้ดูระหว่างนอนพักรักษาตัว ฉันคิดอยากจะทำให้เขาสนุกเต็มที่ แต่ก็คิดไม่ออกว่าจะทำอะไร ฉันยอมจะทำท่าตลกๆ เต้นอะไรสนุกๆ ให้เขาได้มีความสุข แต่ในชีวิตที่ผ่านมาเรื่องที่แย่ที่สุดของฉันก็คือการเต้น ฉันจนไอเดีย ได้แต่หวังว่าเพื่อนๆ จะช่วยคิด ฉันจะยอมทำตามทุกท่าด้วยความยินดี แต่แล้วเราก็รวมกันยากเพราะว่าเพื่อนคนหนึ่งป่วย ฉันถ่ายวีดีโอร่วมกับเพื่อนอีกคนอย่างจำใจ เพราะฉันไม่รู้ว่าจะพูดอะไรดี จะคุยกับเขาอย่างไรดี แม้ว่าจะอยากคุย ปนกับความอายที่ต้องโดนถ่ายวีดีโอ แต่เราก็ทำได้สั้นๆ

เมื่อวันเสาร์ที่ผ่านมาเพื่อนของฉันไปเยี่ยมเขาอีกครั้งที่ร.พ.ใกล้บ้านเขา เขาอาการดีและดูแจ่มใส เขายังกลับมาบอกว่าเขาฝากสวัสดีถึงฉันด้วย แต่หลังจากนั้นเพียงสองวันฉันก็ได้ข่าวว่าเขาเสียชีวิตแล้ว ฉันไม่อยากเชื่อ.. ฉันคิดว่าฉันจะได้เห็นเขาอีก ฉันอยากทำอาหารอร่อยๆ ให้เขาได้ลองชิมบ้างหลังจากที่เขาผ่าตัดแล้วและกินอะไรได้ ฉันจะได้เล่าวิทยานิพนธ์ภาษาฝรั่งเศสด้วยแรงบันดาลใจจากเขา…แต่ฉันก็คงไม่มีโอกาสอีกแล้ว…

ฉันวางดอกไม้บนโลงศพเขา นึกภาวนาให้เขาไปสู่สุขคติ ต่อไปนี้เขาคงไม่เจ็บปวดทรมานจากโรคมะเร็งอีกแล้ว ฉันบอกกับเขาว่าฉันจะตั้งใจเรียนให้จบ  ภาควิชาแห่งนี้ ฉันยังมีเขาอยู่ในความทรงจำเสมอ เพราะเขาเป็นส่วนหนึ่งของความสำเร็จของฉัน ถ้าไม่มีเขางานวิจัยของฉันคงเดินไปไม่ได้เช่นกัน

ฉันได้ข้อคิดว่า ชีวิตคนเรานั้นสั้นเหลือเกิน สิ่งที่เราคิดว่าเราอยากทำอะไรให้ใครนั้นจงรีบทำก่อนที่เราจะไม่มีโอกาสได้ทำ แม้ว่าร่างกายเขาจะจากไป แต่สุดท้ายสิ่งที่เหลืออยู่คือคุณความดีที่เขาได้ทำไว้จริงๆ ฉันเองและคนหลายๆ คน คงไม่อาจลืมสิ่งที่เขาได้ทำให้ภาควิชา และทุกๆ คนในภาควิชาตลอดเวลาครึ่งชีวิตของเขาได้ เขาอยู่ในความทรงจำของพวกเราตลอดไป

5 thoughts on “อาลัยถึง Blaise Pavillard

  1. เรื่องฟังแล้วเศร้าและสะท้อนใจ (แต่เชื่ออย่างยิ่งว่าลุง Pavillard มีความสุขตอนที่จากไป เพราะมีพี่เมี่ยวและเพื่อนๆ ส่งใจไปให้ด้วย)

    ที่แน่ๆ ผมดีใจว่ะพี่ ที่ได้อ่าน เขียนเยอะๆ อีกครับ คึกคักๆ(ยืมคำไอ้เจ๋งมาใช้)

  2. เสียใจด้วยค่ะ แต่เชื่อว่าคุณลุงมีค่ากับความทรงจำ ของใครหลายๆคนรวมทั้งใจของข้าพเจ้าด้วยย(หลังจากการการอ่าน)

  3. หนูอ่านแล้วเศร้าเลยค่ะพี่เมี่ยวเขียนแล้วเห็นภาพชัดมากเลยค่ะ นี่แหละ ที่เจี๊ยบรู้สึกว่า เทคนิคอะไรก็ไม่สำคัญเท่าความจริงใจที่เราจะสื่อ พี่เมี่ยวสื่อได้ดีมากเลยค่ะ🙂

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s